17 września 1939 – sowiecka agresja na Polskę. Rocznica, o której musimy pamiętać
Choszczno w sieci - Spis treści
17 września 1939 roku to jedna z najciemniejszych dat w historii Polski. W dniu tym Związek Sowiecki, bez wypowiedzenia wojny, dokonał agresji na II Rzeczpospolitą, łamiąc obowiązujące traktaty i wykorzystując chaos wywołany niemieckim atakiem na Polskę dwa tygodnie wcześniej.
Armia Czerwona przekroczyła wschodnią granicę Polski, realizując tajne ustalenia paktu Ribbentrop–Mołotowa – porozumienia zawartego w sierpniu 1939 roku między nazistowskimi Niemcami a ZSRR. Była to zdradziecka ofensywa w plecy państwu, które od 1 września stawiało heroiczny opór inwazji niemieckiej.
Agresja ZSRR – przebieg wydarzeń
O świcie 17 września 1939 roku wojska radzieckie wkroczyły na terytorium Polski od strony wschodniej. Oficjalnym pretekstem była „ochrona mniejszości ukraińskich i białoruskich” oraz „zapobieganie chaosowi” w wyniku „upadku państwa polskiego”. W rzeczywistości chodziło o realizację planów terytorialnych Moskwy i podział Polski między dwie dyktatury – nazistowską i komunistyczną.
Radziecka ofensywa obejmowała obecne terytoria: Ukrainy zachodniej, Białorusi i części Litwy. W ciągu kilku dni Armia Czerwona zajęła ponad połowę terytorium II Rzeczypospolitej.
Skutki sowieckiej agresji
Napaść ZSRR miała tragiczne konsekwencje dla Polski i jej obywateli:
- Polska utraciła ponad 50% terytorium.
- Setki tysięcy Polaków – żołnierzy, urzędników, nauczycieli, lekarzy, duchownych, inteligentów – zostały aresztowane i deportowane do obozów pracy w głąb Związku Sowieckiego.
- W latach 1939–1941 doszło do masowych represji, łamań praw człowieka i zbrodni wojennych.
- Najbardziej symboliczną zbrodnią był zamach katyński – egzekucja w 1940 roku ponad 20 tysięcy polskich oficerów, policjantów i funkcjonariuszy, rozstrzelanych przez NKWD na rozkaz najwyższego kierownictwa radzieckiego.
17 września – dzień pamięci i przestrogi
Rocznica sowieckiej agresji to nie tylko data historyczna, ale także dzień refleksji, hołdu i obowiązku pamięci. W całym kraju organizowane są uroczystości, msze święte, akcje edukacyjne i uroczyste złożenia kwiatów.
Główne obchody odbywają się m.in.:
- przy Pomniku Poległym i Pomordowanym na Wschodzie w Warszawie,
- w Wytycznie, miejscu ostatniej bitwy kampanii wrześniowej,
- w Muzeach Historii Polski oraz ośrodkach pamięci narodowej.
W uroczystościach biorą udział przedstawiciele władz państwowych, historycy, weterani, rodowody ofiar okupacji sowieckiej oraz młodzież szkolna.
Dlaczego pamiętamy?
Pamięć o 17 września 1939 roku to:
- Obowiązek wobec ofiar sowieckiej okupacji – tych, którzy zginęli, zaginęli lub stracili ojczyznę.
- Przypomnienie, że suwerenność i niepodległość nie są oczywistością – wymagają trwałości, czujności i odwagi.
- Świadectwo, jak imperialne porozumienia między mocarstwami mogą niszczyć niezależne państwa.
- Przestroga przed zapominaniem, relatywizowaniem zbrodni komunizmu i fałszowaniem historii.
17 września – symbol zdrady, cierpienia i odporności
Wspominając ten dzień, oddajemy hołd heroizmowi Polaków, którzy stawili czoła dwóm totalitaryzmom. Pamiętamy o tych, którzy padli, zostali wywiezieni do Związku Sowieckiego, a i tak nie zaprzestali walki o wolną Polskę.
Pamiętajmy. Szanujmy. Nie zapominajmy.
Bo tylko poprzez prawdziwą wiedzę o przeszłości możemy budować godną przyszłość.
